Boedapest: reisverhaal/reisverslag door Paul Lanssens

website statistics

Parlement

Paul Lanssens website

BOEDAPEST
CITYTRIP VRIENDENKRING AQUAFIN

19-22 april 2018


Vlucht + transfers + hotel met ontbijt door Hilde Heremans geboekt bij Reizen Lauwers


MUZIEK

HOTEL - ETEN - GELD

Via reizen Lauwers hebben wij overnacht in het Star Inn hotel. Dit hotel ligt in een smalle straat, het heeft weinig uitstraling en de kamers zijn klein. Alles is echter proper en in orde, maar vooral de centrale ligging is ideaal. Dus toch een aanrader. De recensies zijn trouwens lovend.
Eten en drinken kun je overal voor weinig geld (2 euro voor ½ liter bier, 30 euro voor eten en drinken voor 2 personen incl. bediening). Je moet wel eventjes uitkijken, want hier en daar zou je het dubbele kunnen betalen.
Overal zijn er geldautomaten. Je hoeft dus niet te veel ineens af te halen.

TRANSPORT

Het openbaar vervoer bestaat uit 4 metrolijnen en vier centrale tram-bus-assen. Trams 47-48-49 maken een ring in Pest. Tram 2 rijdt langs de Donou in Pest. Trams 19-41 rijden langs de Donau in Buda. Bus 16 rijdt naar de burcht in Buda. Koop al van in de luchthaven een Travel Card voor het volledige openbaar vervoer, inclusief de toegang tot enkele museums. Met dit abonnement kun je dan al meteen van de luchthaven naar je hotel reizen. Tip: voor 65+ is het openbaar vervoer gratis!

Vervolgens namen we een ticket voor de rode hop-on hop-off bussen. In Boedapest is deze formule minder interessant dan in andere steden. Op de busroutes is weinig te zien en de bussen zitten vaak geblokkeerd in het verkeer. Wel is er in het ticket ook een hop-on hop-off boot inbegrepen, dat is een meerwaarde. Er zijn 3 maatschappijen: Big Bus Tours is de beste.
www.bigbustours.com/en/budapest/

Het beeld van Boedapest wordt gevormd langs de oevers van de Donau: daar staan de meeste bekende en imposante gebouwen. Daarom geeft een rondvaart een mooi overzicht. Er is voldoende aanbod. Een vooraf online geboekte rondvaart ’s nachts is uniek, want alle gebouwen zijn verlicht.
www.getyourguide.nl

Een begeleide fietstocht met ‘Budabikes’ o.l.v. de Vlaamse gids ‘Ward’ is absoluut aan te raden. Boek dit lang vooraf online, en doe de tocht liefst op je eerste dag, dan neem je een vliegende start.
www.bajabikes.eu/nl/boedapest-highlights-fietstour/

Na de begeleide fietstocht kan je eventueel ter plaatse een fiets huren om op eigen initiatief vlot rond te rijden. Dit kan best ter plaatse gebeuren via een app. Let op: Boedapest is (nog) geen fietsstad!

Fietsen in Boedapest Fietsen in Boedapest

GESCHIEDENIS

Een beknopt historisch overzicht is essentieel om veel zaken van vandaag beter te begrijpen. Hierna volgt de aller-essentieelste samenvatting van de geschiedenis van Hongarije.

896
Hongarije is ontstaan in het jaar 896 uit 7 stammen die het gebied binnengevallen zijn vanuit de Oeral en de Wolga: de Magyaren. Hierdoor is de Hongaarse taal helemaal apart in Europa: het is geen Slavische, Germaanse, noch Romaanse taal. Het jaartal 896 levert het symbolische getal 96 op, dat samen met het getal 7, tot op vandaag terugkeert in de symboliek van het land.
1000
De eerste koning was Istvàn (Stefanus) die zich bekeerde tot het christendom. Hij werd gekroond in het jaar 1000. Na zijn dood werd hij heilig verklaard. De H. Stefanus is de patroonheilige van Hongarije en de basiliek van Boedapest is naar hem genoemd. Vandaag wordt de Sint-Stefanskroon (Szent Korona) tentoongesteld in het parlementsgebouw. Hongarije was toen 3x groter dan vandaag, wat nog altijd (en steeds meer) nostalgische gevoelens oproept bij de nationalisten.
1526
Van 1526 tot 1686 werd het middenste deel van Hongarije bezet door de Turken (de Ottomanen), zodat het land in 3 delen gesplitst was. De 2 andere delen waren Habsburgers (Oostenrijkers) en Transsylvanië.
1686
In 1686 werden de Turken verdreven door de Habsburgers. In eerste instantie waren de Oostenrijkers dus de bevrijders van Hongarije, maar ze gingen niet meer weg, zodat ze uiteindelijk beschouwd werden als de nieuwe bezetters. Ook wij vielen toen onder Oostenrijk. In tegenstelling tot Hongarije, was de bekende keizerin Maria-Theresia (1740-1780) bij ons zeer geliefd omdat ze een periode van vrede en rijkdom bracht. Haar zoon Jozef-II daarentegen kreeg de bekende scheldnaam “Keizer-Koster” en werd overal gehaat voor zijn bemoeizucht.
1848
Hongarije kende een welvarende economische bloei, die echter parallel liep met een opstoot van nationalisme. Op vandaag een zeer herkenbare mix - en niet alleen in Hongarije! Volksmenners ontketenden een bloedige maar mislukte revolutie om af te scheiden van Oostenrijk.
1867
Het Oostenrijks-Hongaars compromis werd afgesloten, waarbij de dubbelmonarchie opgericht werd.
1873
In 1873 werden de steden Boeda, Pest en Oboeda verenigd tot Boedapest.
1914
In Sarajevo werd de kroonprins van de dubbelmonarchie vermoord door een Serviër. Meteen verklaarde Oostenrijk-Hongarije de oorlog aan Servië. Zo hebben zij (en niet de Duitsers) ongewild de Eerste Wereldoorlog gestart. Duitsland had met deze moord niets te maken, maar greep de gelegenheid aan om ook een oorlog te starten (tegen Frankrijk), met de bedoeling om territorium te winnen.
1918
Oostenrijk-Hongarije was bij de verliezers van WO-I. De gevolgen waren catastrofaal. Beide landen werden gesplitst en werden kleine onafhankelijke landjes. Hongarije verloor 71 % (!!) van zijn grondgebied, inclusief zijn toegang tot de zee. Zo werd bv. gans Transsylvanië toegewezen aan Roemenië. Vandaag is er in Hongarije toenemend nationalisme: de Transsylvaanse vlag wappert aan het parlementsgebouw en de Transsylvanen krijgen vanuit Hongarije de Hongaarse nationaliteit aangeboden. Hedendaagse perikelen waarvan de kiem 100 jaar geleden gezaaid werd.
1939
De Duitsers begonnen de Tweede Wereldoorlog, maar de Hongaren beschouwden de gelegenheid als een kans op revanche. Ze hebben serieus gecollaboreerd met de Duitsers, inclusief de jodenuitroeiing. Bij het bezoeken van Boedapest kun je in de Joodse wijk niet om deze herinnering heen.
1945
Bij het einde van WO-II was Hongarije opnieuw bij de verliezers, weer met catastrofale gevolgen. Het land kwam onder een Russisch-Stalinistisch regime achter het IJzeren Gordijn terecht. Terwijl wij in de jaren 1950-1990 in een bloeiend Europa leefden, bleven de Hongaren al die tijd onder communistische dictatuur. In 1956 was Hongarije 18 dagen in het wereldnieuws door een volksopstand tegen het communistisch regime, die echter neergeslagen werd door Russische tanks met duizenden doden tot gevolg. Veel Hongaarse vluchtelingen zijn in die periode opgenomen in ons land.
1989-heden
In juni 1989 ontdeden de Hongaren zich als eersten van het communisme, dus opnieuw waren ze het voorbeeld voor de Duitsers (de Berlijnse Muur viel pas in november 1989). In 2004 trad Hongarije toe tot de Europese Unie (zonder de euro). Vandaag zien we een toenemende greep van Victor Orban op de macht. Dank zij onze citytrip en door dit geschiedenisoverzicht begrijpen we beter wat er gebeurt.

OPSOMMING VAN BEZIENSWAARDIGHEDEN

De bruggen over de Donau
De centrale brug, de Kettingbrug (Lánchíd), is de oudste en dateert uit 1849. Stroomopwaarts hebben we de Margarethabrug (Margit hid) aan het Margaretha-eiland die aansluit op de ene kant van de grote rondweg. Stroomafwaarts zijn er de Elisabethbrug (Erszébit hid = keizerin Sisi), de Vrijheidsbrug (Szabadság híd) en de Petőfibrug die aansluit op de andere kant van de grote rondweg. Verder afgelegen zijn er nog 6 bruggen, dus 11 in totaal.

Het Parlementsgebouw (Országház) uit 1904
Parlement Dit grootste gebouw van Hongarije, aan de Pest-oever van de Donau, domineert het beeld van Boedapest. Het gebouw is 96 meter hoog (symbolisch getal dat verwijst naar het jaar 896). Dat is exact dezelfde hoogte als de Stefanusbasiliek, dus Kerk en Staat zijn evenwaardig. Het gebouw is symmetrisch aan 4 zijden en biedt plaats aan 2 parlementen (Kamer en Senaat). Hongarije heeft echter een éénkamerstelsel zodat de helft van het parlementsgebouw nu voorbehouden is voor toeristische bezoeken (vooraf online boeken). Onder de centrale koepel wordt de Stefanuskroon plechtig tentoongesteld. Let buiten op de vlag van Transsylvanië die prominent wappert naast die van Hongarije zelf: een provocatie t.a.v. Roemenië waar sinds WO-I bijna 2 miljoen Hongaren wonen.

De Stefanusbasiliek (Szent István Bazilika) uit 1905
Haar hoogte is identiek aan die van het parlement (96 m) en qua pracht en praal moeten beide monumenten niet voor elkaar onderdoen. Bezoek de koepel voor het uitzicht over de stad.

De Grote Synagoge (Nagy Zsinagóga) uit 1859
De 2de grootste synagoge ter wereld. Opgepast: gesloten op zaterdag.

De grote Overdekte Markthal (Nagycsarnok) uit 1897
Opgepast: gesloten op zaterdag en zondag!

De Citadel van Boeda (Citadella) uit 1854
Neem buslijn 16 naar boven en keer terug via de trappen en de lift. Naast de Citadel zie je op de Gellértberg (235 m hoog, genoemd naar bisschop en martelaar Gellért) het Bevrijdingsmonument opgericht door de Russen in 1945. Het is een van de weinige overblijfselen uit het communistisch tijdperk, die niet vernietigd werden na de bevrijding.

Het Vrijheidsplein (Szabadság tér)
Hier kijkt de Amerikaanse ambassade uit op een leuke fontein met sensoren die een doorgang maken door het water wanneer je nadert. Veel opvallender is echter het monument uit 2017 dat WO-II symboliseert: een adelaar (Duitsland) die de aartsengel Gabriel (het arme Hongarije) aanvalt. Rondom hangen protestbrieven van activisten die de geschiedenisvervalsing van dit monument aanklagen: Hongarije was helemaal geen slachtoffer, maar collaboreerde met de Duitsers. Toen de Hongaarse leiders in 1944 zagen dat de oorlog anders ging uitdraaien, begonnen ze de geallieerden te steunen. Pas dan zijn de Duitsers in Hongarije binnengevallen. In dat laatste jaar van de oorlog zijn nog honderdduizenden joden omgebracht.

De Andrássyboulevard (Andrássy út) en het Heldenplein
Onder de Andrássyboulevard loopt een van de oudste metrolijnen van de wereld. Zij passeert het ‘House of Terror’ (museum over de gruwelen van het communisme en het nazisme) en eindigt op het pronkerige heldenplein.

Het Park en het Széchenyibadhuis
In de Groene Long van Boedapest bevinden zich o.a. de Dierentuin, het Museum van de Beeldende Kunst, maar vooral het drukbezochte Széchenyibadhuis. Boedapest is bekend om zijn thermale bronnen. Dit is één van de badhuizen die het water capteert aan 80°C, en dan afkoelt tot 38°C om te baden. Vergeet niet om een badmuts mee te brengen.